«Κόπωση συμπόνιας…Ζήτω που καήκαμε!»

«Κόπωση συμπόνιας…Ζήτω που καήκαμε!»

Είναι ανήθικο ή αναπόφευκτο να πάψουμε να νοιαζόμαστε για τις φρικτές ειδήσεις;
Κινδυνεύουμε να γίνουμε τελείως απαθείς ενώπιον τόσου τρόμου και αν ναι….ποιες μπορεί να είναι οι συνέπειες;
Ηθική,ευαισθησία ή ολοκληρωτική αναισθησία των ανθρώπων γύρω μας;Κάποιος είχε γράψει:
«Καθώς οι άνθρωποι δεν είναι σε θέση να πολεμήσουν τον θάνατο, τη δυστυχία ή την άγνοια, αποφάσισαν μέσα στο μυαλό τους, για να μην είναι δυστυχισμένοι, να μην σκέφτονται γι’ αυτά τα πράγματα καθόλου.»

Η κόπωση συμπόνιας ορίζεται( Charles Figli) ως «μία κατάσταση εξάντλησης και δυσλειτουργίας, βιολογικής, σωματικής και συναισθηματικής, που έρχεται ως συνέπεια της παρατεταμένης έκθεσης σε στρες συμπόνιας». Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν συμπεριφορικές αλλαγές, (όπως μειωμένη αντικειμενικότητα), σωματικές αλλαγές (εξάντληση, άγχος και αρρυθμίες) και συναισθηματικές αλλαγές (απάθεια, κατάθλιψη, αίσθηση απώλειας σκοπού).
H υπερβολική έκθεση σε τραυματικές εικόνες και εμπειρίες ,ιδιαίτερα στους επαγγελματίες υγείας,μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα υγείας των εργαζομένων και δυσάρεστες συνέπειες για τους ασθενείς.
Ωστόσο το φαινόμενο έχει επεκταθεί στον γενικό πληθυσμό, αφού καταιγιζόμαστε καθημερινά από πλήθος τρομακτικών και σοκαριστικών ειδήσεων και εικόνων, που «κραυγάζουν» διεκδικώντας την προσοχή μας.

Στο βιβλίο της «Κόπωση Συμπόνιας: Πώς τα ΜΜΕ πουλούν την αρρώστια, τον λιμό, τον πόλεμο και τον θάνατο», η δημοσιογράφος και ακαδημαϊκός ΣούζανΜόελερ διερευνά σε βάθος αυτό το φαινόμενο.
«Είναι σαν τα ΜΜΕ να τρέχουν βιαστικά από το ένα τραύμα στο άλλο, σε μια αδιάκοπη περιήγηση φτώχειας, αρρώστιας και θανάτου. Οι συμφορές χάνουν τα όριά τους. Όλες οι κρίσεις γίγονται μία κρίση. Ο όγκος των κακών ειδήσεων βυθίζει το κοινό σε μια αποχαύνωση…Ο μόνος τρόπος να διαπεράσεις την πλήξη του κοινού είναι να κάνεις την κάθε καταστροφή χειρότερη από την προηγούμενη».

Τα ΜΜΕ που επιβιώνουν χάρη στις διαφημίσεις θέλουν απεγνωσμένα να τραβούν την προσοχή. Αυτό οδηγεί σε κιτρινισμό και προβολή εικόνων που σοκάρουν: σκελετωμένα παιδιά μου λιμοκτονούν, πόλεις ρημαγμένες από τον πόλεμο, διάσπαρτες με πτώματα,φρικιαστικές εικόνες απο πυρκαγιές και ανθρώπους σε απόγνωση.. Όμως αυτές οι εικόνες προκαλούν εύλογα αναστάτωση, και το κοινό πολλές φορές τους γυρίζει την πλάτη, μια μορφή αυτοπροστασίας.
Εάν οι επαγγελματίες της υγείας κινδυνεύουν επειδή φροντίζουν τους τραυματισμένους, οι καταναλωτές ειδήσεων με ενσυναίσθηση κινδυνεύουν επειδή εκτίθενται σε ειδήσεις. Ανοίγοντας απλώς το Twitter, το κινητό ή την τηλεόραση, έρχεσαι σε άμεση επαφή με τεράστια προβλήματα που δεν μπορείς σε καμία περίπτωση να λύσεις. Μπορείς φυσικά να βοηθήσεις αλλά η διαφορά που μπορεί να κάνει μια ατομική συνεισφορά (μέσω οικονομικής ενίσχυσης ή συμμετοχής στα κοινά) συχνά είναι αμελητέα.

«Κάποιος που ξαφνιάζεται με την ύπαρξη ανηθικότητας, που συνεχίζει να απογοητεύεται ή ακόμα και να μην πιστεύει αποδείξεις για το πόσο αποτρόπαιες φρικαλεότητες μπορεί να διαπράξει ένας άνθρωπος σε κάποιον άλλον, δεν έχει φτάσει ακόμα στην ηθική ή την ψυχολογική ενηλικίωση»(Susan Sontag).

Η τήρηση απόστασης είναι καλύτερη από την συνεχή αίσθηση οργής και διερωτούμαι ωστόσο…. μέχρι πού φτάνει η ευθύνη μου και πόσα πρέπει να ξέρω για τα δεινά που ταλανίζουν τον κόσμο.
Ο καταιγισμός των τρομακτικών ειδήσεων σε διεθνές επίπεδο μπορεί να παραλύσει έναν άνθρωπο και να τον κάνει λιγότερο αποτελεσματικό και δοτικό στις τοπικές κοινότητες όπου ανήκει. Μπορεί ακόμη τον κάνει μοιρολάτρη, ωθώντας τον να υιοθετήσει την αντίληψη ότι «έτσι κι αλλιώς είμαστε χαμένοι, ό,τι κι αν κάνουμε».
Μπορούμε λοιπόν να είμαστε ηθικοί και χωρίς ενσυναίσθηση, αφού πρόκειται για ένα άκρως αναξιόπιστο συναίσθημα, στο οποίο δεν μπορούμε να έχουμε εμπιστοσύνη. Δεν πρέπει να μοιράζουμε βοήθεια ανάλογα με την συμπόνια που νιώθουμε για κάποιον, αλλά πρέπει να βοηθάμε εκείνους που το έχουν περισσότερο ανάγκη τη βοήθειά μας.
Ας μην σκορπάμε για αυτό το λόγο,τη συμπόνια μας με μη βιώσιμο τρόπο, αλλά να την διαχειριζόμαστε προσεκτικά, ώστε να προσεγγίζουμε τα προβλήματα με βάση την λογική.

Η απελπισία είναι ναρκωτικό. Νανουρίζει και παρασύρει το μυαλό στην απάθεια.Η ανοχή είναι μια τρομερή αρετή, αλλά οι πλησιέστεροι συγγενείς της ανοχής είναι η απάθεια και η αδυναμία…και για να μη φτάσουμε να πούμε πως…
«Ζήτω που καήκαμε!» ..ας αναλογιστούμε ότι:

Η φωτιά που με καίει είναι αυτή που με φωτίζει…Είναι ευχαρίστηση να καις.
«Τo κρίμα τους εστάθηκεν άβουλη ανεμελιά
κι αραθυμιά -σαν της δικής μας νιότης!
Μα η Άγια η Φωτιά, μια που’ σβησε, δε την ανάβει πλιά
ανθρώπινο προσάναμμα ή πυροδότης.»

Με εκτίμηση,

Κων/νος Μουρούτης

ΥΓ. Εν ευθέτω χρόνω έπεται διάλεξη-ομιλία με θέμα της:

«Φωτιά Θεού: Άγνοια Λαού και Ευθύνη του κακού..»

Image may contain: text and outdoor

Εγγραφή στο Newsletter

 

Επικοινωνία
Dr. Mouroutis Konstantinos
Επίσημη και μοναδική ιστοσελίδα
In English